فرکتال اجتماعی

از جمله‌ حوزه‌های علمی جذاب برای من، بحث فرکتال‌ها است. سالهاست مطالعه در این حوزه، از تفریحات من است. طبیعی است که در اینجا، حوصله و فضای کافی برای بحث‌های تخصصی این حوزه وجود ندارد اما ایده‌ی فرکتال چیزی است که به سادگی قابل درک است:

فرکتال

یک نمونه از تصویر فرکتال

فرکتال

نمونه‌ای دیگر از تصاویر فرکتالی

فرکتالها و کهکشان‌ها

نگرش فرکتالی به کهکشان‌ها

آیا تا به حال تلاش کرده‌اید یک کهکشان را از دور تصور کنید؟ جرمی در مرکز که اجرام زیادی به دور آن می‌گردند.

وقتی به یک منظومه (مثل منظومه‌ی شمسی)‌ هم نگاه می‌کنید همین تصویر وجود دارد: جرمی در مرکز که اجرام زیادی به دور آن می‌گردند.

وقتی به یک سیاره نگاه می‌کنید هم ماجرا همین است: جرمی در مرکز (سیاره) که اجرام متعددی (قمر‌ها)‌ به دور آن می‌گردند.

هر چه مقیاس را تغییر دهیم، داستان چندان تغییری نمی‌کند. در سطح اتم‌ها و مولکول‌ها نیز، ماجرا شبیه همین قصه است…

همین ماجرا در مورد بسیاری از گیاهان، بسیاری از پستی و بلندی‌های زمین، در مورد کاهش و افزایش قیمت سهام در بورس و … نیز مصداق دارد.

اگر محور افقی و عمودی را از روی نمودار قیمت سهام بردارند، نمی‌توان به سادگی تشخیص داد که در مورد تغییرات قیمت در یک دهه حرف می‌زنیم یا یک سال یا یک ساعت…

دنیای فرکتال‌ها پیشرفت زیادی کرده و محاسبات ابعاد فرکتالی از حذف نویز در صدای موبایل‌ها تا تحلیل شکل رفتار انسانها در بازار‌های مالی و بررسی تغییرات احساسی انسانها و ریتم‌های زیستی و ته‌نشین شدن رسوب‌ها در کف رودخانه‌ها یا نحوه نشستن مواد نیمه‌رسانا روی ویفر پایه‌ی یک تراشه‌ی الکترونیکی و … کاربرد پیدا کرده‌اند. اما من اینجا بحثی دارم که صرفاً از کلیت فلسفه «فرکتال» ریشه می‌گیرد…

***

world1

کره‌ی زمین را از بالا نگاه کنید.

آمریکا را می‌بینید زئوس مسلک و قدرت‌طلب. در پی تعیین سرنوشت دیگران.

سوییس‌  را می‌بینید بی‌تفاوت به حق و باطل و تنها در پی حفظ آرامش و کسب منفعت از این بی‌طرفی.

امارات را می‌بینید تازه به دوران رسیده و مغرور. بدون پیشینه اما با معماری مدرن و آسمان‌خراش‌هایی که به ابر‌ها طعنه می‌زنند.

هند‌ را می‌بینید و  مردمی که فارغ از چالش‌های فقیر و غنی در سراسر جهان، از زندگی در کنار خیابان همان‌قدر لذت می‌برند که دیگری از زندگی در کنار زیباترین سواحل دنیا.

ایران را می‌بینید که در پی جایگاهی که معتقد است حق‌اش بوده و اکنون  ندارد، می‌کوشد و تلاش و تقلا می‌کند.

ژاپن را می‌بینید که در آرامش یا زلزله، نظم و قانون و چارچوب را تقدیس می‌کند.

آلمان را می‌بینید که نظم و صنعت را در اوج دارد و می‌خواهد و برایش مهم نیست که آنکس که سوار مرسدس می‌شود، نماینده‌ی مستضعفان است یا مستکبرین.

حالا کمی نزدیک‌تر بیایید.

مهم نیست بر آمریکای نقشه متمرکز شوید یا بر ایران آن.

باز هم آمریکا مسلک‌ها را در جامعه‌ خواهید دید. قدرت‌خواهان قلمرو‌طلب. در تلاش برای کنترل سرنوشت دیگران.

باز هم امارات مسلک‌ها را خواهید دید که هیچ داستانی از یک دهه قبل خود ندارند و سوار بر بهترین خودرو‌ها وارد بزرگترین کاخ‌ها می‌شوند.

باز هم سوییس مسلک‌ها را خواهید دید که چپ را از راست نمی‌شناسند. تا زمانی که چپ یا راست، حساب‌های مالی‌اش را در بانک‌های آنان باز کند.

هند مسلک‌هایی را خواهید دید که بی‌تفاوت به زرق و برق دنیا، آسوده و آرام زندگی می‌کنند. تو گویی که در خارج از زاغه‌ی آنان، هیچ کاخی وجود ندارد.

ایران مسلک‌هایی را خواهید دید که همواره آماده‌اند برای شما از لیاقت‌هایشان و گذشته‌شان و حقوق ضایع شده‌شان بگویند.

ژاپن مسلک‌هایی را خواهید دید که همه چیز را در چارچوب نظم و قانون می‌فهمند. برای اینان تجاوز کردن یا مورد تجاوز واقع شدن نیز تفاوت چندانی ندارد. به شرط آنکه در زمان‌های مشخص و با برنامه و چارچوب انجام شود!

و آلمان مسلک‌هایی که می‌کوشند بهترین محصول را تولید کنند. مهم نیست که محصول قرار است «گلوله» باشد یا «جلیقه‌ی ضد گلوله».

حالا کمی نزدیک‌تر شوید و به خانواده‌ی خودتان نگاه کنید.

تشخیص ایران و آمریکا و هند و سوییس و ژاپن و آلمان، چندان دشوار نیست…

حالا دوباره بیایید کمی‌عقب‌تر برویم.

و به اینکه در هر کشوری در کجای دنیا، کدام مسلک‌ها با گفتگو موافقند و کدام مخالف.

 



رادیو مذاکره مذاکره تجاری یادگیری زبان انگلیسی
افزایش عزت نفس دوره MBA پاراگراف انگلیسی
افعال پرکابرد انگلیسی مدیریت زمان رادیو متمم
استراتژی محتوا زبان بدن صفات پرکاربرد انگلیسی
+187
  


39 نظر بر روی پست “فرکتال اجتماعی

  • ادریس می‌گه:

    تنها چیزی که بهم این جرات رو می ده که این لینک رو به اشتراک بذارم، اجازه ی قبلی خودتونه.
    من رو به خاطر این نوشته ی تقریبا از هم گسیخته و درهم و برهم ببخشید:
    نوشته ای مربوط به معلمی، شاگردی کردن، الگوها، محرم، ایلان ماسک و …!:
    در جستجوی الگوها: مجلس گرم کن های ایلان ماسک، روایتگری رامبد جوان از خوردنی ها

    Thumb up 1

  • Hoda می‌گه:

    سلام استاد
    ایا براتون امکان داره یه کتاب در مورد فرکتال ها از دید ریاضیات یا پردازش تصویر بهم معرفی کنید؟ جوابتون خیلی برام مهمه چون زمانم برای انجام تحقیقاتم خیلی کمه!

    Thumb up 0

  • ياسين اسفنديار می‌گه:

    واقعا همینطوره
    بعضی اوقات با بعضی از دوستانو یا بعضی رقا در حرفه خود رفتارهایی را مشاهده می کنم که یکدفعه یا مثلا آمریکا با قدرت طلبی یا …. می افتم واسم جالبه
    مطلب خیلی خیلی خوبی بود استاد

    Thumb up 1

  • روح آرام مریم می‌گه:

    از این دید نگاه کردن به هستی رو خیلی دوست دارم . بیست بیستی ببخشید استاد بی ادبی نباشه ولی عمق نگاهتون هم همینو میگه از چشاتون میشه فهمید

    Thumb up 0

  • ali sarikhani می‌گه:

    salam az nazare man shakhsiate vojudie har ensani tashkil shode az tamame in fraktalhaye ejtemaeest,ama bazi akhlaghiat dar har fardi bareztar ast…

    Thumb up 0

  • javad. می‌گه:

    برای بقای صلح جهانی باید ملت ها به هم نزدیک شوند نه دولت ها.

    Thumb up 0

  • سعیده (آذر) می‌گه:

    آفرین به نگاه متفاوت و جالبی که در این بحث داشتید

    عالی بود، من خودم در زمینه فراکتالها مطالعه داشتم از دید معماری، اما هیچ وقت این شکلی بهش فکر نکرده بودم، خیلی لذت بردم، خیلی و کاملا هم بحثتون درسته.

    Thumb up 0

  • كارگر هندي!;-) می‌گه:

    بهترین تعبیری که از کار کردن خودم در همه این سالها داشتم، همین لقبی بود که تو دادی! حقوق این ماه رو بگیرم ، یک سفر ترکیه برم خرجش کنم. بعد دوباره برگردم سرکار!;-) ‍ژاپن هم سلام میرسونه!!

    Thumb up 1

  • بهروز می‌گه:

    سلام استاد بزرگ
    ببخشید اینجا کامنت میزارم
    من در خصوص گویندگی بهتون ایمیل زدم ولی هنوز جوابی نگرفتم و در مورد راه اندازی یه کسب و کار میخواستم
    به اندازه ۱۰ دقیقه وقتتون رو بگیرم، فقط خواهش میکنم در صورت امکان تا روز جمعه حتما زیارتتون کنم.
    مرسی.

    Thumb up 0

  • مرجان می‌گه:

    من فکر میکنم توی یه خانواده هم میشه آدم هایی با مسلک های مختلف وجود داشته باشه…

    Thumb up 0

  • malihe khammar می‌گه:

    جالب بود مرسی

    Thumb up 0

  • حسین می‌گه:

    سلام
    ببخشید اون مطلب مفصلی که قرار بود در مورد نحوه کار کردن خودتون و اینکه چطوری می تونید روزی ۲۰ ساعت کار کنید، چی شد؟

    Thumb up 0

  • گیتی می‌گه:

    راستش من نفهمیدم تو خونمون کدومم! بعضی وقتا آمریکا، بعضی وقتا ایران، بعضی وقتا سوییس، بعضی وقتا آلمان و بعضی وقتا ژاپن! اما مطمئنم هند و امارات نیستم!

    شاید بهتر بود دسته بندی ریزتر می شد یا حداقل توضیحات بیشتری برای تعمیم این نظریه به خونه ی محل زندگی!

    به هر حال توانایی شما برای نوشتن این متن ستودنی است!

    Thumb up 0

  • نويد می‌گه:

    همونطور که جنگ بین این کشورها هم وجود داره و صلح قابل تعریفه بین افراد یک جامعه هم بین طبقات مختلف دوستی یا دو دستگی ، از این نقد هم خوشم اومد که این فرکتال تا درون فردی هم داره ! و بین اونها هم گاه جنگ و گاه صلحه مثلا آمریکای من با هند میجنگه گاهی :) ینی میزنن تو سر هم ها اما همش یه مدت تو صلح هستند و یه مدت تو جنگ….هیچ کدوم غالب نیستن!

    Thumb up 0

  • setayesh می‌گه:

    زمان بسیار اندکی از روزی که با ساییتتون اشنا شدم میگذره و هر روز از خوندن مطالبتون و اینکه شما دربسیاری از موارد و به این حد و صراحت مطلب مینویسید و افکار خوانندگان رو به چالش می کشید لذت میبرم
    کاش می شد این مطلب رو به استانها و یا قومیتها هم کمی تعمیم داد بدون اینکه کسی ناراحت بشه
    من خودم اهل تبریزم و دارم فکر میکنم عادت به چه نوع رفتارهای داریم؟
    راستی استاد ایمیلتون اگه چک میکنید لطفا به یه نحوی یه پیغام بذارید تا ما بدونیم مطلب خونده شده و لی در حد جواب دادن نبوده.

    Thumb up 0

  • کربلایی می‌گه:

    سلام
    مرسی خیلی خوب بود مدتها به این موضوع مطروحه فکر میکردم بدون اینکه اسم اونو بدونم درست مثل آدم لالی که یک چیزی رو میدونه ولی نمیتونه بیان کنه با نوشتتون به این فکر من نظام دادید. بسیار متشکرم وممنون میشم اگر راهنمایی بفرمایید برای مطالعه بیشتر در زمینه دنیای فرکتالها.

    Thumb up 0

  • سلام
    فکرکنم لینک ویکیپدیا باید اصلاح شود چون به زبان فرانسه است.
    ضمنا مطلب خوبی است اگر به درستی تشخیص دهیم که شبیه کدام کشور هستیم و بعد بتوانیم خودمان را اصلاح کنیم.

    Thumb up 0

  • وحید دامن‌افشان می‌گه:

    ببخشید محمدرضا جان که این مطلب رو اینجا می‌گم: یه ای‌میل در مورد این کامنت، برات فرستادم. لطفاً اگه وقت کردی، یه نگاهی بهش بنداز و در صورت تمایل، خبرشو بهم بده.
    ممنون

    Thumb up 0

  • فائزه می‌گه:

    اگر یک مرحله دیگه هم جلوتر می رفتید و فرکتال اجتماعی در درون یک فرد رو مطرح میکردید ؛ دیگه نمیشد برگردیم عقب و جمله آخر رو درک کنیم .

    Thumb up 0

  • Mr.ink می‌گه:

    من دوست دارم نزدیک تر هم برم.اصلا خودمون .یعنی توی خودمون هم ممکنه هر کدوم از این ها به سهمی وجود داشته باشند اما به اندازه های مختلف.

    Thumb up 0

  • سپید می‌گه:

    سلام،حالتون خوبه؟

    Thumb up 0

    • سپید می‌گه:

      دیروز در جواب سمیه که کامنتی برای مطلب مسیر اصلی فرستاده بود گفتین(من فعلا از نظر جسمی و روحی در شرایطی نیستم که کامنت‌ها رو بخونم و جواب بدم) برا همین حالتون رو پرسیدم آقای محمدرضا.امیدوارم همیشه سلامت باشین.

      Thumb up 0

  • فاطمه می‌گه:

    در مورد انواع فراکتال ها می دونستم و حالا فراکتال اجتماعی… واقعا علوم انسانی لذت بخش هستند و حالا می فهمم چرا دیدم نسبت به دنیا همیشه ناقص بوده. چون از علوم انسانی نمی دونستم. ممنونم استاد

    Thumb up 0

  • هاشم می‌گه:

    «قومی متفکرند اندر ره دین// قومی به‌گمان فتاده در راه یقین// می‌ترسم از آن‌که بانگ آید روزی// کی بی‌خبران راه نه آن‌ است و نه ‌این»

    Thumb up 0

  • دلارام می‌گه:

    همه ى این عناصر هستن و نمیشه گفت خوبن یا بدن و حذف یکیشون چه عواقبى رو در بر خواهد داشت. برام این سوال مطرح میشه که ما چه باید باشیم؟ باید حتما در یکى از این قالب ها بگنجیم و نقش خودمون رو به درستى ایفا کنیم؟ یا میشه قالب جدیدى درست کرد! اگر این فرکتال به هم بریزه چى میشه…

    Thumb up 0

  • پگاه می‌گه:

    جالب بود این دیدگاه…ولی محدود….شاید بحث رو بشه برای کهکشان و اتمها و مولوکولها و غیره غیره نعمیم داد …ولی برای آدمی و جوامع بشری نه…راستی فکر کنم یه کشور خیلی خیلی مهم رو فراموش کردید چین :) …کشور جالبیه با مردمی جالب تر ..شاید بشه برای اونها گفت …بوی سیر..همه چی خوار (از فعل خوردن آوردم این رو)..کار و کار و کار بدون هیچگونه عار!!!!!..زندگی به شکل مورچه ها …..هرچند از این جور دسته بندی کردن آدمها و مجدود کردنشون توی چارچوب چند صفت خوشم نمیاد و نمی پسندم

    Thumb up 0

    • اگر فرکتال اجتماعی رو نپذیری، آرکتایپ‌ها رو که می‌تونی درک کنی.
      مفاهیم یکسان هستند. واژه ها تغییر می‌کنند…

      Thumb up 1

      • پگاه می‌گه:

        آرکتایپها رو بله ولی همونطور که می دونیم آرکتایپهای هر شخص و آرکتایپ غالب هر شخص هم تغییر میکنه و این تغییر میتونه در مدت زمان خیلی کم بسته به شرایط روح و روان و جسم صورت بگیره و خب اینطور که شما میگید این تعییرات تعمیم پیدا میکنه به جامعه در مورد Social Fractal کنجکاو شدم و این لینک پیدا کردم که اومده این رو در جامعه آمریکا بررسی کرده …
        http://www.oftwominds.com/blogfeb12/fractals-corruption02-12.html

        Thumb up 0

      • پگاه می‌گه:

        آرکتایپها رو بله ولی همونطور که می دونیم آرکتایپهای هر شخص و آرکتایپ غالب هر شخص هم تغییر میکنه و این تغییر میتونه در مدت زمان خیلی کم بسته به شرایط روح و روان و جسم صورت بگیره و خب اینطور که شما میگید این تعییرات تعمیم پیدا میکنه به جامعه در مورد Social Fractal کنجکاو شدم و این لینک پیدا کردم که اومده این رو در جامعه آمریکا بررسی کرده …
        http://www.oftwominds.com/blogfeb12/fractals-corruption02-12.html
        امکان جدید که به سایت اضافi کردید مبارک باشه (ارسال ایمیل در زمان پاسخ به کامنت)

        Thumb up 0

      • ali می‌گه:

        اتفاقا این کاملا درست هست . تحقیقات زیادی روی موجوداتی که گروهی زندگی می کنند انجام شده (از جمله انسان) و تمام اونها به این نتیجه رسیدند که پیش بینی حرکات یک شخص خیلی دشوار و حتی غیر ممکن هست (البته با داشتن شناخت کافی از شخص و تحلیل الگوهای رفتاری قبلی اون حتی میشه تا حد زیادی رفتارهای یک شخص رو هم پیش بینی کرد) اما پیش بینی حرکات اجتماع خیلی راحت هست و هرچه تعداد افراد موجود در اون اجتماع بیشتر باشند حرکات اونها بیشتر به پیش بینی انجام شده نزدیک هست .

        Thumb up 0

        • پگاه می‌گه:

          جالبه من مطالعاتی در مورد این فرکتال اجتماعی نداشتم اولین جا هم همینجا باهاش برخور کردم …ولی اینطور که شما میگید و من از این لینک خوندم همچین چیزی وجود داره …خب من به خاطر عقاید و تجربیاتم آدمی رو خیلی پیچیده تر میبینم ولی خب با این اوصاف و با دید کلی تر میشه همچین پیش بینی رو انجام داد…جالب بود که شما هم گفتید پیش بینی رفتار و عملکرد فرد پیچیده تر از اجتماع…شاید برای اینکه رفتارها و روابط و اعمال اجتماعی ما محدودتر و ساده تر از رفتارها و عملکرد و باور های شخصی و خصوصی ماست…ممنون

          Thumb up 0

      • پگاه می‌گه:

        من یه کامنت ارسال کردم به همراه یک لینک

        Thumb up 0

    • فاطیما می‌گه:

      باهاتون موافقم
      چینی ها فقط با کار بدون عار نقش زیادی توی بازار و اقتصاد دارن که حتی آمریکا هم باهاشون محتاطانه برخورد میکنه
      اگه ما در فراکتال های جامعه خودمون درصدی از این شکل رفتاری رو داشته باشیم میتونیم امیدوار باشیم که پیشترفت کنیم

      Thumb up 0

  • پريسا می‌گه:

    دی شیخ با چراغ همی گشت گرد شهر
    کز دیو و دد ملولم و انسانم آرزوست
    گفتند یافت می نشود گشته ایم ما
    گفت آنچه یافت می نشود آنم آرزوست
    زین همرهان سست عناصر دلم گرفت
    شیر خدا و رستم دستانم آرزوست…

    Thumb up 0

  • پاسخ دهید (مختص دوستان متممی با بیش از 150 امتیاز)

    لینک دریافت کد فعال

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *